Kijk, daar komt vader!

“Kijk, daar komt vader!” “Se, der kommer far” is de titel van een populair Noors schilderij, waarvan zelfs de reprodukties erg gewild zijn en voor een leuke prijs verkocht worden. Dan heb ik het over zo’n vijfentachtig euro, mits er ook een lijst omheen zit, althans, die ene had een nette lijst. Deze dus, 800 Kronen. Die is trouwens wel dubbel zo groot als die ik heb. Maar het is en blijft een kopie, ook al wordt er een extra foto toegevoegd met de signatuur. Een kopie heeft ook een signatuur. Een gekopiëerde handtekening.

.

.

Fretex

Ik heb er ook een, en de lijst is misschien nieuw, maar voor het lijken van “echt” is die lijst lelijk oud gemaakt, zo lelijk dat ik die weggelaten heb (zie foto). Dat de lijst lelijk was/is maakte me niet uit. Ik vond het schilderij erg mooi. Althans, ik dacht dat het een schilderij was, maar het bleek nep. Kocht het voor ongeveer vijftien euros, geen geld dus, bij Fretex, een geweldige fijne winkel in Gol (Goel) met tweedehands spullen. Je kunt er bovendien gezellig wat eten of drinken op en aan meubilair dat te koop staat, in bankstellen, fauteuils, prachtig soms!, ook niet altijd echt goedkoop, maar kwalitatief top. Er is ook kleding te koop, zelfs ooit-dure design kleding, sportkleding, zeer hoge kwaliteit, vaak beter dan nieuw in een normale winkel, gordijnen, tafelkleden vloerkleden, speelgoed, kinderkleding, schoenen, boeken, serviesgoed….

.

Terwijl ik aan een nog lege tafel met vier stoelen en een mooi blauw tafelkleed mijn koffie dronk met daarbij een “waffel” met “jordbær” en “rømme”, viel mijn oog op dat schilderijtje, dat quasi nonchalant zomaar op die tafel neergezet leek, rustend tegen de muur daarachter. Ik kon mijn ogen er niet van losmaken. Heb het uiteindelijk in mijn handen genomen, en dacht: “Wow, dat is voor een amateur toch heel wat om dit te kunnen schilderen, zo, wat een techniek!” Het leek zo echt. Het stond te koop bij Fretex. Daar staat geen echte kunst te koop, niet voor 130 Kronen. Later bleek het een foto te zijn, afgedrukt op canvas. Dat zag ik met mijn leesbril, thuis, ik zag het echt niet eerder. Ik moest zelfs voelen of er echt geen reliëf op zat van de olieverf. Ik was eigenlijk verbaasd dat het zo glad voelde, naast de ribbels van het canvas. Zo echt leek het! De naam waarmee het schilderijtje gesigneerd was, Marie Hauge, zocht ik ook maar even op, want dit kon niet een simpele kunstenaar zijn. Toen ik een en ander vond via google snapte ik dat ik er niet naast zat qua inschatting van techniek, schilderkunst. Jammer alleen dat het een kopie was. Is. Maar, ik ben niet de enige die door dit schilderijtje gecharmeerd is, want via google vond ik alleen nog maar meer kopieën, en nergens het origineel. Het is in geen enkel museum, blijkt, dus is het ergens in een privé collectie.

.

.

Het verhaal, althans mijn verhaal

Het verhaal in dat schilderij is enorm. Althans, voor mij. Ik kan het verhaal lezen, ik denk iedereen die dit schilderijtje ziet. De titel: “Se der kommer far” (Kijk daar komt vader) is niet wat ik in eerste instantie dacht, namelijk: Kijk, daar is gevaar, daar komt gevaar! -Ik spreek n.l. nog steeds geen Noors, niet meer dan wat basiswoorden.-

Nee, het is vader die daar komt, zegt de vertaler van google mij. Maar, indien dit zo is, die kindjes, maar ook de moeder, kijken zo angstig in de verte! Alsof er werkelijk gevaar dreigt! En de moeder wijst hen erop: “Zie je dat daar? Dat is gevaarlijk, daar moet je nooit naar toe gaan!” Maar het is dus de vader waar zij naar wijst. Ik schrok toen ik de vertaling las. De titel doet vermoeden dat de moeder verheugd is, zo klinkt die zin. Los van het schilderij. Moeder kan wel willen (Wil ze dat? Nou ja, zo zie ik dat…) dat de kindjes verheugd zijn, maar ze is het zelf niet, zo voelt het voor mij, haar gezicht straalt niet, en de kindjes kijken zo donker dat ik me afvraag wat voor een geschiedenis er zich afgespeeld heeft in die leventjes, met betrekking tot die vader, plus in het leven dus van die moeder. Ze kennen hem, zo te zien, en wellicht is het hun bezorgdheid of zelfs angst, voor zijn gebruikelijke humeur, wanneer die thuis komt, of misschien zelfs altijd. De gedachten van de zoon lezend uit zijn gezichtsuitdrukking: “Verschrikkelijk, daar komt hij weer!” Of misschien denkt hij niets, voelt hij niets, is hij koud van binnen, is er niets om blij over te zijn in zijn leven. Misschien is het saai, ik weet het niet.

Misschien zit ik er heel ver naast en heb ik het fout. Het gekke is dat ik de foto uitvergroot heb voor de header hier, en toen zag ik in de ogen van de vrouw, en de frons op haar voorhoofd, anders, er was een ander gevoel, n.l.: “…daar is hij, de stakker, moet je nou zien zeg hoe moe hij is, maar wat fijn, hij komt terug, hij is er weer…..”

De zoon kan ook denken (wanneer ik die uitvergroot): “Hoe is het met hem? Gaat het wel goed met hem?” Meer bezorgdheid dan angst.

De wijsvinger van de moeder is krom, dat wijst, denk ik, op reumatiek. Dat kan komen door kou, werken met koud water. In Noorwegen was het (zwaar) afzien in die tijd. Ze is eigenlijk nog te jong voor reumatiek.

De vader komt thuis van zijn werk, zijn ploeteren, vermoed ik. Ik zie hem zelfs voorover gebogen lopen, moe, kapot. In Noorwegen heeft geen enkele inwoner het makkelijk gehad in het verleden. Ongelooflijk hoe hard dit volk heeft moeten vechten tegen alle omstandigheden: kou, rotsen, graniet. Ik zou het werkelijke verhaal van die kinderen wel eens willen horen. Van die vrouw.

.

.

Geni, de website voor genealogie

Het lijkt alsof mijn vraag gehoord is, want ik vind iets bijzonders. Dit schilderij is ook gebruikt door een familie, een Noorse familie, op de website van Geni. Alle namen en daarbij horende foto’s van details van het schilderij geven een aan zeer grote zekerheid grenzende waarschijnlijkheid over de volgende gegevens.

De familienaam is Sæta,  en zij hebben gewoond in Vågåmo, Vågå, Oppland, Noorwegen.

Egner_Vågå_kirke

 

Je kunt de kaart hieronder uitvergroten (click op de +, de plus), of verkleinen (click op de -, de min), zodat je ziet waar de familie ongeveer gewoond heeft. Door op google Earth te clicken (links onder) krijg je de natuurlijke kaart.

.

.

De moeder is

Ymbjør_Hansdatter_Sæta

Ymbjør Hansdatter Sæta (Øihusom), geboren op 22 september 1855, in Vågå, Oppland, Noorwegen, is de moeder.

~

De vader is: Jacob Jacobsson Sæta,  geboren op 30 january 1859, in Vågå, Oppland, Noorwegen.

~

Hun eerste kind is een zoon, maar die staat niet op het schilderij. Het is Jakob Jacobsson Sæta, geboren op 28 juli 1885, in Vågåmo, Vågå, Oppland, Noorwegen. Hij overleed op 26 december 1965  in Vågå , Oppland, Noorwegen.

~

Het tweede kind, ook een zoon, is: Hans Jakobsen Sæta, I
Geboren op 13 januari 1888 en is in 1888 ook overleden, snel na zijn geboorte, want het derde kind werd een jaar later, op 10 maart 1889, geboren.

~

Hans_Jakobsen_Steinli_(Sæta)_I

Het derde kind, ook een zoon, staat hier wel op het schilderij, en heet: Hans Jakobsen Steinli (Sæta), II   geboren op 10 maart 1889, in Vågå, Oppland, Noorwegen, en overleed op 24 februari 1977. Hij is begraven in Vågåmo, Oppland, Noorwegen.

~

Gunhild_Jakobsdatter_Sæta

Het vierde kind, een meisje, dat voor haar broertje staat, voor Hans II, is Gunhild Jakobsdatter Sæta, geboren op 3 september 1892, in Vågåmo, Vågå, Oppland, Noorwegen, en overleden op 13 november 1923, toen zij 31 was, in Vågå, Oppland, Noorwegen.

~

Ragnhild_Jacobsdotter_Sæta

Het vijfde kind is het kleine meisje, dat voorop staat, en dat is Ragnhild Jacobsdotter Sæta, geboren op 4 maart 1895, in Vågåmo, Vågå, Oppland, Noorwegen.

~

Anne_Jacobsdotter_Skjedsvold_(Sæta)

Het kleinste kindje, het zesde kind, gedragen door de moeder, is Anne Jacobsdotter Skjedsvold (Sæta)
Geboren op 30 oktober 1897 in Vågåmo, Vågå, Oppland, Noorwegen, en overleden op 24 september 1961.

Wat een verhaal in zo’n klein schilderij. Het is niet groter dan ongeveer 30 bij 20 centimeters, althas, zo groot is de kopie die ik heb.

.

.

Marie Hauge 

De naam van de schilderes is Marie Hauge. Vertaald van de Noorse Wiki bladzijde: Marie Octavia Nielsen Hauge (geboren op 8 juli 1864 in Drammen, overleden 11 november 1931) was een Noorse schilder.

Leven en werk
Marie Hauge was in de periode 1888-1896 omgeven door tal van gerenommeerde kunstenaars, zoals Hans Heyerdahl, Eilif Peterssen, Erik Werenskiold, Sven Jørgensen en Harriet Backer. Backer wordt aangeduid als de meest invloedrijke. Ook was Marie Hauge veel in het buitenland. In de vroege jaren van 1900 was ze in Parijs (1903-1907), waar ze studeerde aan de Académie Colarossi en de Académie des Beaux-Arts was. Hier leerde ze anatomie.

Naast haar schilderijen, maakte ze een aantal beeldjes en reliëfs in kleine formaten.

Ik kon geen foto van haar vinden, wel een buste, gemaakt door Jo Visdal, een Noorse beeldhouwer, in 1909.

.

.

Sæterliv Vågå 

Zoals altijd wanneer ik iets fascinerend vind, zocht ik naar meer over het gebied. De hierna volgende video is niet van de tijd dat deze familie daar leefde maar het landleven, de boederij, het is wel voortgevloeid uit het leven van deze familie, en net zo heel lang daarna.  De titel: Sæterliv Vågå wordt door google niet vertaald. Via wiki kom ik tot dit: Sæter (Deens), dit is in het Noors Seter, en dan vertaald in het Nederlands:

  1. Een Scandinavische bergweide die seizoengebonden wordt gebruikt voor het grazen van koeien of geiten.
  2. Een hut gevonden in zo’n weiland.

Sæterliv betekent: het leven in de sæter. Ook wordt aangegeven op een andere wiki bladzijde dat sæter een gebied is boven de boomgrens, een “Alpin Tundre“: Alpine toendra is een ecozone of klimaatzone gekenmerkt door een gebrek aan bos vanwege de hoogte. De Alpinetoendra is boven de boomgrens en verschilt van de Pooltoendra doordat er geen permafrost is. Bovendien is de bodem in Alpengebieden algemeen beter dan gedraineerde gronden op de Noordpool.

.

.

.

Over Antoinette

Geboren in Nederland in 1948; volgde de opleiding Leraar Basisonderwijs aan de Kweekschool in Veghel, en rondde die af in 1968; via allerlei paden en wegen leidden geestelijke verdiepingen tot een andere visie op zijn en welzijn, en naar een nieuwe taak: de alternatieve gezondheidszorg. Verhuizing naar Noorwegen volgde in 2010.
Dit bericht werd geplaatst in Beschouwing, Kunst en getagged met , , , , , , , , , , , , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.